Jente Jong verloor haar moeder toen zij twee jaar was. Het intieme vreemde gaat over dat verlies en de rouw om haar overleden moeder. Het boek bevat ook fragmenten uit de twee dagboeken van Jongs moeder, die eveneens de titel ‘Het intieme vreemde’ dragen. In die zin bevat deze roman autobiografische elementen.
Dit persoonlijke verhaal weet Jong treffend te beschrijven en is van begin tot eind intrigerend. Het wordt pas op het einde van het boek duidelijk waartoe haar rouwproces leidt.
Jente Jong is theatermaker, actrice en schrijfster. Dit boek is haar debuut.
Hoofdpersoon is Sarah. Zij is actrice die samen met Sam een theatergroep heeft opgericht. Hun eerste voorstelling, een modern Oedipusverhaal – over een man die verliefd wordt op zijn zus zonder dat hij weet dat het zijn zus is – is zo’n succes dat zij subsidie krijgen voor een volgende productie, Jason over Medea. Ze gaan er mee op tournee langs meer dan dertig kleine podia. Halverwege de tournee loopt Sarah plotseling uit de voorstelling weg, het gezelschap in verbijstering achterlatend. Aanleiding hiervoor is de ontmoeting die Sarah had met een vrouw die wat haar betreft haar moeder mag zijn. Ze probeert met die vrouw in contact te komen door een baan te nemen bij de supermarkt waar de vrouw haar boodschappen doet. Ze is door haar geobsedeerd.
Vader
Sarah’s vader is een zwijgzame man, die na de dood van haar moeder is gaan samenwonen met Christie. Hij en Christie besluiten alle sporen van Sarah’s moeder te wissen; alleen haar dagboeken blijven bewaard. Dat is zijn manier om het verlies van zijn vrouw te verwerken. De vader, – in het boek niet vader maar steevast Henrik genoemd – weigert elk antwoord op vragen van Sarah over haar moeder. Hij kan en wil er niet over praten, haar dood heeft hem gebroken. Dat intrigeert en stimuleert Sarah alleen maar. Ze probeert het via Christie en zij weet Henrik te overreden de twee dagboeken aan Sarah te geven.
Dan neemt Henrik Sarah mee naar de zee en vertelt dat de as van haar moeder daar is uitgestrooid. Sarah ziet dan hoe moeilijk haar vader het nog steeds heeft met de dood van zijn vrouw: ‘Nu pas zie ik hoeveel kleerscheuren Henrik heeft, hoe ruw en droog zijn handen zijn en hoe kapot zijn lippen. Hij heeft het ternauwernood overleefd. En ik heb niks, dankzij hem.’
Dit is de kern: een dochter die haar moeder heeft gemist, haar wil terughalen maar bijna niets te weten komt en een vader die niet in staat is over zijn overleden vrouw te praten en zijn dochter niet tot steun kan zijn.
Thomas
Nadat Sarah de theatergroep in de steek heeft gelaten, heeft ze weinig vrienden meer. Eigenlijk is haar vroegere schoolvriend Thomas de enige bij wie ze zich op haar gemak voelt en met wie ze kan praten over de rouw om haar moeder. Thomas is erg op haar gesteld, misschien wel verliefd maar enigszins terughoudend en bang voor haar obsessie voor haar moeder. Sarah trekt uiteindelijk bij hem in. Thomas probeert in haar hoofd te kijken om zo dicht bij haar te komen; dat lukt soms maar niet altijd en leidt soms tot heftige scènes. Uiteindelijk overwint hun liefde voor elkaar.
Hier en daar ontsieren stilistische slordigheden (‘oninspirerend beton’) en oubollig taalgebruik (‘een tram die schelt’) de tekst. Een vader, die niet meer terugkomt als hij een pakje sigaretten gaat kopen is misschien te clichématig. Een iets strengere redactie had Het intieme vreemde wel verdiend, maar dit debuut is goed geschreven en boeit van begin tot einde.
