Athenaeum Polak & Van Gennep
-
Zelfs wie tijdens de middelbare schoolopleiding geen klassieke talen heeft gehad, kent de meeste van de traditioneel genoemde eerste twaalf Romeinse keizers wel. Bijvoorbeeld uit de geschiedenis (Augustus), de literatuur (Julius Caesar en Caligula) of een tentoonstelling (Domitianus, zoals momenteel in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden). Enkelen zijn bij het grote publiek minder bekend,…
-
Voor de zoveelste keer herlees ik Der Butt (De bot) van Günter Grass uit 1977. Dit boek bergt zoveel in zich dat het lijkt alsof je meerdere boeken tegelijk leest: een kookboek, een sprookjesboek, een feministisch manifest, een schelmenroman, een geschiedenisboek. Hierdoor wisselt ook de leeservaring: nu eens is het hilarisch, dan weer ontroerend, af…
-
Ze werden een belangrijk propaganda-instrument in het abolitionisme, de strijd voor de afschaffing van de slavernij: de beschrijvingen van ervaringen door degenen die zelf slaaf waren geweest. Amerika kent er beroemde voorbeelden van. Deze slave narratives werden ‘zwarte brieven in blanke enveloppen’ genoemd. De ‘blanke enveloppen’ sloegen op de inkadering. De getuigenissen werden meestal gepubliceerd met…
-
De reputatie van de Franse dichter Charles Baudelaire (1821-1867) heeft zich losgezongen van het alledaagse. Baudelaire is helemaal een ‘figuur’ geworden, een symbool, het prototype van de ‘gedoemde dichter’, de poète maudit. Het begrip ‘poète maudit’ werd gemunt in 1884 toen Paul Verlaine een bloemlezing uitbracht van het werk van gedoemde dichters die – toevallig…
-
Herinneringen aan de Tweede Wereldoorlog, opgetekend door hen die uit eigen geheugen putten, worden zeldzaam. Marcel Cohen, de schrijver van Het innerlijke toneel. Feiten, was vijf of zes toen hij, op 14 augustus 1943, als joods jongetje in Parijs meemaakte hoe vader en moeder werden opgepakt en hijzelf de dans ontsprong. Wat hij na zeventig…
-
Wetenschapsjournalist Marcel Hulspas begint de epiloog in zijn boek Mohammed en het ontstaan van de islam als volgt: ‘Godsdienststichters komen nooit ‘uit het niets’ tevoorschijn. Ze zijn het product van hun omgeving en van hun tijd. Maar hun blik reikt verder’. Het is inderdaad wat dit boek zoveel boeiender maakt dan een levensbeschrijving van iemand…
-
Nedjma van Kateb Yacine (1929-1989) geldt als een klassieker in de Algerijnse literatuur. Yacine biedt een enigmatisch web van verhalen, waarbij het hem er niet om te doen lijkt te zijn om iets als begrip aangaande de gebeurtenissen bij de lezer te bewerkstelligen. In de inleiding schrijft vertaalster Hester Tollenaar dat de auteur de lezer…
-
Nieuwe tijden breken aan in Ilhéus. Het is 1925 en de stad groeit doordat de cacao-plant er goed gedijt. Door de cacao-plant is er een rijke bovenklasse van zogenaamde kolonels ontstaan, en later ontstaat ook een middenklasse die gesteund wordt door rijke zakenlieden afkomstig van buiten het stadje. De op geweld en traditie gebouwde macht…
-
Lezen als lijden Soms weet je het al bij de eerste zin: dit boek wordt afzien en moeizaam, als een rul, hellend zandpad. Dit boek lees ik niet in één ruk uit, in één doorwaakte nacht. Nee, verre van dat. Dit boek vangt stof in de lange weken dat het me vergezelt. Dit boek hoort…
-
Is Nederland tolerant of niet? In 2006 verscheen er een artikel van een aantal sociologen van de Radboud Universiteit in Nijmegen. Daarin probeerden zij de vraag te beantwoorden of Nederland na de dood van Pim Fortuyn in 2002 minder tolerant was geworden ten opzichte van etnische minderheden. Het antwoord was duidelijk: nee. Volgens het onderzoek…
-
Antwerpen is de stad van Willem Elsschot, in ieder geval nog tot het einde van dit jaar, vijftig jaar na zijjn dood. De feestelijke herdenking is al een tijdje bezig, vanaf 2007 om precies te zijn. Toen was het 125 jaar geleden dat Elsschot als Alfons de Ridder in Antwerpen geboren werd. Afgelopen mei was…
