• Een verhaal met een boodschap voor mensen die nooit lezen

    Een verhaal met een boodschap voor mensen die nooit lezen

    Seks, drugs en rock-‘n-roll is wat de klok slaat in Victor, het debuut van David Steenmeijer. Vervang de rock-‘n-roll voor House en Dance muziek, voeg hier nog de nodige hard liquor en bier aan toe en er ontstaat een beeld van een scene waarin geen boek gelezen wordt. David Steenmeijer (1996) komt uit een gezin waar men leest maar zelf moest hij er weinig van hebben. Nu heeft hij een boek geschreven dat hij zelf graag zou willen lezen. Een boek dat bij zijn generatie past. Hopelijk wint hij er lezers mee, al is het maar om de lezer de negatieve kant van overmatig drugsgebruik te tonen. Voor iemand die nauwelijks leest is Steenmeijers schrijfstijl verrassend, vlot en oprecht. Al vrees ik dat zijn lezerspubliek vooral uit mensen uit de scène bestaat, jongeren die snuivend en dansend het hele weekend door feesten.

    Studeren en op kamers

    Victor is een 18-jarige verlegen jongen uit Nijmegen. Blonde lokken, blauwe ogen, hij ligt goed bij de meisjes. Hij laat de grillen van zijn dominante Spaanse moeder en bazige vriendin, Eva, gelaten over zich heen gaan. En hij is helemaal klaar met zijn oom Sergio, bij wie hij de laatste jaren van zijn middelbare schooltijd woont. Sergio is net verlaten door zijn vrouw en niet de meest opbeurende persoon in zijn leven. Victor gaat psychologie studeren, ‘tussen al die meisjes die hun eigen depressies bestuderen’, het lijkt hem wel makkelijk. Hij krijgt een kamer in een studentenhuis, waar zijn huisgenote Jasmijn hem liefdevol bemoedert, wat hij zich gelaten laat aanleunen. Tot zover valt er weinig te beleven, maar als personage komt Victor wel tot leven voor de lezer en je hoopt dat hij in de rest van het verhaal niet al te hard wordt aangepakt door het ruige wereldje waarin hij terecht komt.

    Op bladzijde 41 begint het verhaal te stromen als Victor de coole Twan ontmoet op het station in Utrecht. ‘”Yo, gappie.” Naast me staat een jongeman. Hij draagt een donkere hoed van waaronder bruine krullen naar buiten springen. Zijn gezicht is smal symmetrisch en grotendeels bedekt met een getrimd baardje. “Heb jij toevallig een peukie voor mij?”’ Ze praten wat en Victor, met een natte vinger te lijmen, gaat met hem mee.

    De verleidingen

    Twan is een dj met een enorme platencollectie, zeer empathisch en met eindeloos veel energie. Hij verzorgt de muzikale omlijsting van dancefeesten en staat uren achtereen achter zijn draaitafels en dat kan niet zonder de nodige pepmiddelen. Voor Victor gaat een wereld open. Tal van pillen, xtc, coke, speed, hasjiesj, zelfs crystal meth, bekend van de populaire tv-serie Breaking Bad, wordt gebruikt en weggewerkt met veel koolzuurhoudende dranken, licht bier of sterke drank. De besloten clubs en danstenten worden druk bezocht door studenten, verplegers, advocaten en losers, kortom een dwarsdoorsnede van de maatschappij. Met een pilletje of een snuif brengen ze de avond, nacht en het hele weekend feestend, beestend en dansend door. Al gauw is ook Victor een doorgewinterde gebruiker. Hij wordt opgenomen in de hechte vriendenkring van Twan en ontmoet Anne. De rechtenstudente die hem in zijn ban heeft is niet vies is van een pilletje, een snuif en groepsseks. Victor keert zijn oude leven de rug toe en dompelt zich onder in Amsterdam, waar hét allemaal gebeurt. Hij verliest zichzelf volkomen en wordt slachtoffer van jaloezie, paranoia en doorgedraaide junks.

    Het verhaal is vanuit het ik-perspectief in de tegenwoordige tijd geschreven, geen makkelijk perspectief, omdat het gauw geforceerd overkomt, maar het gaat Steenmeijer natuurlijk af. De hoofdstukken in de tegenwoordige tijd worden afgewisseld met hoofdstukken terug in de tijd, toen zijn bezitterige moeder nog leefde en hoe hij een relatie kreeg met bazige Eva. Hoe het er zo van gekomen is, zeg maar. Die hoofdstukken zijn de rechtvaardiging van Victors vluchtgedrag al benoemd hij dat – gelukkig – nergens.

    Vrij oppervlakkig 

    Het gaat allemaal niet erg diep, er zijn nauwelijks reflecties over het gedrag van Victor en zijn vrienden, maar het verhaal is goed geschreven. De seksscènes zijn recht voor zijn raap, zonder vulgair te zijn. De zinnen zijn kort, helder en met grappige woordvondsten en sterke beeldspraak.
    ‘… haar opgestoken in een deftige donutknot.’
    ‘Twan maant me mee te doen. Ik neem twee mondvolle slokken en probeer een paar pasjes van hem over te nemen. Ik voel me als Bambi op het ijs.’
    ‘… hun ogen als koplampen van een Kever.’
    Of men danst: ‘op de houten dansvloer met spookbewegingen hun laatste energie weg.’ ‘Met mijn hart kloppend in mijn adamsappel.’ En woorden als ‘traanogend’, schrikzwanger’, ‘bierbellensnor’ en ‘kettingkijkend’ zijn originele vondsten.

    Het verhaal loopt niet erg goed af, en dat is ook goed, al wens je Victor nog een lang en gelukkig leven toe. Zonder te moraliseren of met een vinger te wijzen geeft Steenmeijer de boodschap versluierd mee. Iedereen moet zelf weten wat hij doet, maar pas op want voor je het weet ben je hooked en paranoïde, word je meegesleurd door de euforie en of er dan nog een weg terug is? In die zin is dit een urgent verhaal met een boodschap aan mensen die nooit lezen.

     

     

  • Oogst week 16 – 2020

    De onbevlekte

    De Vlaamse auteur Erwin Mortier (1965) publiceert fictie, gedichten en essays, maar is ook ghostwriter en vertaler. Hij kreeg zowel de Debutantenprijs als het Gouden Ezelsoor voor zijn eerste roman Marcel uit 1999. Later won hij onder meer de Cees Buddingh’-prijs en de AKO Literatuurprijs met andere boeken. In Marcel is de hoofdrol weggelegd voor een plattelandsjongen die ontdekt dat zijn familie sinds de Tweede Wereldoorlog een geheim met zich meedraagt. Dat geheim heeft alles te maken met Marcels grootoom, die ook Marcel heette en SS-soldaat was.

    Nu, ruim twintig jaar later, heeft Mortier een vervolg op deze roman geschreven: De onbevlekte. Marcel is inmiddels volwassen en wil weten waarom hij is vernoemd naar zijn grootoom. Om dat donkere verleden naar boven te halen, moet hij diep graven. Dat levert een complex, prachtig geschreven verhaal op.

    De onbevlekte
    Auteur: Erwin Mortier
    Uitgeverij: Bezige Bij b.v., Uitgeverij De

    Viktor

    De Tweede Wereldoorlog speelt ook een grote rol in Viktor, de debuutroman van de Nederlandse schrijver Judith Fanto (1969). Dit verhaal begint in 1914 in Wenen, wanneer de zesjarige Viktor Rosenbaum een ander kind redt van de verdrinkingsdood. Als Viktor volwassen wordt, bestaat zijn leven vooral uit feestjes en het niet afronden van studies. Pas in 1938 komt hier een einde aan: tijdens de Anschluß moet hij zijn geliefden beschermen. Dit doet hij met alle heldhaftigheid, vindingrijkheid en brutaliteit die hij in zich heeft.

    Meer dan een halve eeuw later ziet Geertje haar familie lijden onder de Joodse identiteit. Over Viktor, de broer van haar grootvader, wordt door niemand meer gesproken. Dat wakkert haar nieuwsgierigheid aan: ze wil weten wie hij was en gaat op onderzoek uit. Daarbij ontdekt ze een familiegeheim. Viktor is een waargebeurd verhaal.

    Viktor
    Auteur: Judith Fanto
    Uitgeverij: Ambo|Anthos

    Victor

    Toevallig is er nóg een debuutroman verschenen die Victor heet, alleen nu met een c. Deze roman heeft niets te maken met de Tweede Wereldoorlog. Hij is geschreven door de Nederlandse auteur David Steenmeijer (1996), die opgroeide in een gezin vol boeken, maar zelf niet van lezen hield. In Victor wordt een psychologiestudent gedomineerd door zijn moeder en zijn vriendin. Via een bevriende dj belandt hij in het nachtleven, een wereld waar alles mogelijk is. Victor ontmoet er zelfs de perfecte vrouw. Eindelijk lijkt hij het geluk te hebben gevonden, maar lang duurt dat niet. Terwijl hij steeds meer van het nachtleven ontdekt, wordt hij ook steeds dieper in zijn eigen onderwereld gezogen. Peter Buwalda noemde Victor ‘een meeslepend debuut’.

    Victor
    Auteur: David Steenmeijer
    Uitgeverij: Wereldbibliotheek