Recensie door: Karel Wasch
Met biografieën is altijd het probleem dat de lezer enig begrip of sympathie moet kunnen opbrengen voor de handel en wandel van de hoofdpersoon. Bij het lezen van de biografie van Henk van Osch over Bram Peper stond ik aanvankelijk vrij blanco tegenover Peper. Gaandeweg het boek nam mijn irritatie echter toe en sloeg om in ergernis. Dat is overigens niet de schuld van Henk van Osch. Henk van Osch publiceerde in 2007 een biografie over jhr. D.J. de Geer, minister-president ten tijde van de Duitse inval. Dit boek werd genomineerd voor de Grote Geschiedenisprijs 2007.
In Bram Peper. Man van contrasten beschrijft Henk van Osch het leven van deze onconventionele PvdA’er. Peper liep vaak voor de troepen uit en had dat vreemd genoeg zelf vaak helemaal niet in de gaten. Hij was erg impulsief. Zijn vriendschap met Gerard Reve doet wat gekunsteld aan. Was Peper van plan om zich ook maar ééns met cultuur te gaan bemoeien?
Peper heeft Van Osch openhartig te woord gestaan over zijn leven in de politiek en daarbuiten. Zoals laatst in het VPRO-radioprogramma Onvoltooid verleden tijd te beluisteren was, heeft Van Osch afstand bewaard tot zijn lijdend voorwerp. Hij ging pas dineren met Peper, toen het boek af was en bedong dat Peper niet mocht interveniëren in de drukproeven. We hebben dus te maken met een degelijk afstandelijk geschreven werk en dat is mooi.
Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, ruim zestien jaar burgemeester van Rotterdam, partij-ideoloog ? maar bovenal is Bram Peper een man die keer op keer het nieuws heeft gehaald: nu eens door zijn privéleven, dan weer door zijn krachtige uitspraken en boutades. Een biografie vol contrasten.
Bram Peper heeft zich op bijna alle terreinen van het leven bewogen. In zijn jonge jaren was hij voetballer op professioneel niveau. Verstandig dat hij daar niet verder mee ging. Daarna werd hij hoogleraar met een grote wetenschappelijke productiviteit. Landelijk werd hij vooral bekend als PvdA-politicus: één van de gangmakers van Nieuw-Links, naast grootheden als Van der Louw. Hij wordt ook uitvoerig genoemd in de biografie van Joop de Uyl. Steunpilaar van Den Uyl was hij, maar ook van Wim Kok. Burgemeester en minister. Als burgemeester van Rotterdam, toonde hij zich een macher die uiteindelijk door de politie moest worden bewaakt, omdat hij het aan de stok kreeg met de havenbaronnen en de bouwwereld. In 1995 trouwde hij met Neelie Kroes, zijn derde huwelijk, dat acht jaar later schipbreuk leed. Als politicus stond hij meermalen in de belangstelling door ophef, waarvan de zogeheten bonnetjesaffaire het bekendst is. Hoewel hij later werd gerehabiliteerd, kostten de geruchten over vermeende onjuiste declaraties hem zijn ministerschap. Peper komt teleurgesteld en gefrustreerd uit de bonnetjesaffaire, probeert zichzelf op een banale manier vrij te pleiten en getuigt van weinig zelfreflectie.
