Bas von Benda-Beckmann ontvangt de Libris Geschiedenis Prijs 2024 voor zijn boek Het kleedje voor Hitler. Een familiegeschiedenis (uitgeverij Querido). Juryvoorzitter Gerdi Verbeet maakte de winnaar van het beste historische boek van 2024 bekend tijdens een live-uitzending van radioprogramma OVT.
Von Benda-Beckmann groeide op in een Duits-Nederlands gezin en raakte al vroeg gefascineerd door de Tweede Wereldoorlog. Op zijn dertiende hoorde hij voor het eerst dat zijn oudtante Luise de weduwe was van Hitlers trouwste generaal, Alfred Jodl, die tijdens het Proces van Neurenberg als oorlogsmisdadiger ter dood was veroordeeld. Later volgden meer verhalen, onder meer van de jongere zus van zijn oudtante., die eerst partijlid was maar later een relatie kreeg met een half-Joodse arts en bevriend raakte met een van de samenzweerders tegen Hitler.
De jury over Het kleedje voor Hitler: ‘In dit goedgeschreven boek verweeft Bas von Benda-Beckmann zijn boeiende familieverleden met de turbulente geschiedenis van Duitsland in de negentiende en twintigste eeuw. Door fascinerende personages op te voeren en gebruik te maken van een grote rijkdom aan bronnen geeft hij inzicht in het leven en denken van de lage adel van Duitsland, maar kweekt hij ook begrip voor de omstreden keuzes die richting de Tweede Wereldoorlog werden gemaakt. De jury noemt Von Benda-Beckmanns historisch onderzoek voorbeeldig, en het resultaat een pageturner die je in één keer uitleest.’
Aan de Libris Geschiedenis Prijs is een bedrag van 20.000 euro verbonden.
De overige genomineerden waren:
Michal Citroen – Een adres (Alfabet Uitgevers) Jaap Cohen – De bolle Gogh (Uitgeverij Querido) Benjamin Duerr – De droom van Den Haag (AtlasContact)
Rick Honings – De ontdekking van Insulinde (Prometheus)
Zij ontvingen een bedrag van 1.500 euro.
Ellen Deckwitz (1982) stond in 2020 op de nominatie voor De Grote Poëzieprijs met Hogere natuurkunde (Uitg. Pluim, 2019), maar kreeg hem niet. Nu heeft ze met diezelfde bundel de Premio Ciampi prijs gewonnen en is hiermee de eerste Nederlandse dichteres die deze prestigieuze prijs krijgt toegekend. De Premio Ciampi staat qua aanzien in dezelfde lijn als onze De Grote Poëzieprijs of de T.S. Eliot Prize in Engeland.
Hogere Natuurkunde is ontstaan na het overlijden van Ellen Deckwitz’ Indische grootmoeder. Ze ontdekte dat zij de enige in haar familie is die het levensverhaal van haar grootmoeder te horen heeft gekregen. Het is deels een reisverhaal, deels mythe, maar ook een getuigenis. Het is het resultaat van talloze gesprekken die Deckwitz voerde met mensen wier wortels ook in voormalig Nederlands-Indië liggen. Ontroerend, geestig en confronterend schetst Ellen Deckwitz de gevolgen van een oorlog die inmiddels in miljoenen Nederlanders doorwerkt en tot op de dag van vandaag hun levens tekent.
Mariken Heitman schreef in een column dat ze de bundel direct na de laatste regels opnieuw begon te lezen. ‘Om de lucide taal, scherp en soms geestig, om de overlevingsadviezen van het oma-personage, voortkomend uit een Indisch verleden, adviezen tussen twee haakjes die subtiel het zwijgen over oorlogstrauma en het loodzware gewicht van geheimen lijken te benadrukken, generatie op generatie doorgegeven.’
Ellen Deckwitz won in 2021 De Johnny, de oeuvreprijs voor podiumpoëzie. In 2022 won ze de oudste literaire prijs, de Tollensprijs, voor haar oeuvre. Ze is columnist voor NRC en maakt samen met schrijvers Joost de Vries en Charlotte Remarque de literatuurpodcast Boeken FM. Daarnaast heeft ze de dagelijkse podcast Poëzie Vandaag. Sinds januari 2024 is zij Stadsdichter van Amsterdam. En dan nu deze mooie Italiaanse prijs.
Sinds 2010 wordt de Premio Ciampia jaarlijks uitgereikt en is verdeeld in een binnenlandse en buitenlandse sectie. Deckwitz wint in de buitenlandse sectie met Hogere natuurkunde, de Italiaanse winnaar van dit jaar is Vincenzo Frungillo. De prijs wordt uitgereikt tijdens een groots, tweedaags evenement op 20 en 21 november in het Goldoni Theater in Livorno.
Opmerkelijk is dat deze winnende bundel, gewoonlijk € 21,99, nu bij Bol.com tweedehands voor € 50,00 wordt aangeboden.
Tijdens een feestelijke bijeenkomst in het Hodshonhuis te Haarlem werd vanavond bekend gemaakt dat Karin Amatmoekrim met haar boek In wat voor land leef ik eigenlijk. Anil Ramdas, onmogelijk kosmopoliet (2023), de Nederlandse Biografieprijs heeft gewonnen. Een prijs die elke twee jaar wordt uitgereikt aan een auteur die de beste Nederlandse biografie die in de voorgaande jaren is verschenen, afleverde. Er werden meer dan 140 biografieën door de uitgevers ingezonden.
Uit het juryrapport:‘Karin Amatmoekrim heeft ons gegrepen met een indringend portret. In dit boek heeft een biograaf die de hoofdfiguur niet zelf heeft meegemaakt, een voorbeeldig evenwicht bereikt tussen twee uiterste vereisten van het genre: liefdevolle empathie en kritische distantie.[Een boek] waarin het bezield individualisme van de hoofdfiguur behalve diens kracht tenslotte ook een zwakte werd – waarmee die biografie de lezer ook te denken geeft over de interactie tussen individu en omgeving, en over hoe iemand zich kan inzetten voor culturen en hun overbrugging, maar er gaandeweg ook tussen verloren kan raken, tot aan zelfverlies aan toe.’
Op de shortlist stonden verder:
Peter-Paul de Baar – Theo Thijssen (1897-1943). Schrijver, schoolmeester, socialist (2023)
Roelof van Gelder – De koopman van Kanton. Jan Bekker Teerlink (1759-1832) (2022)
Laura van Hasselt – Geld, geloof en goede vrienden. Piet van Eeghen en de metamorfose van Amsterdam 1816-1889 (2023)
Judith Koelemeijer – Etty Hillesum. Het verhaal van haar leven (2022)
De jury bestond uit,( voorzitter) prof. dr. Frits van Oostrom, neerlandicus en voormalig president van de KNAW, en prof. dr. I. Sluiter, classica en oud-president van de KNAW, prof. dr. J. T. Leerssen, literatuurwetenschapper en historicus, dr. A. Esmeijer, directeur Algemene Zaken van de KNAW, en drs. M. Veldhuijzen van Zanten-Hyllner.
De winnaar ontving een trofee en een cheque van € 20.000 en de overige vier genomineerden kregen ieder € 2.000.
De Nederlandse Biografieprijs bekroont elke twee jaar de beste biografie die verscheen in het Nederlands taalgebied. Met de prijs wil de Stichting Nederlandse Biografieprijs de Nederlandstalige biografen eren en het lezen van biografieën stimuleren.
Literair Nederland feliciteert van harte haar recensent en voormalig redacteur Daan Lameijer met zijn nominatie voor de Joost Zwagerman Essayprijs 2024. Uit 176 inzendingen nomineerde de jury vijf essayisten voor deze prijs. Uit 176 inzendingen nomineerde de jury vijf essayisten voor de Joost Zwagerman Essayprijs. De keuze van de jury, bestaande uit Barber van de Pol, Anouk Kootstra, Margot Baar, Merlijn Olnon en Aleid Truijens (voorzitter) viel op de volgende essayisten:
De winnaar wordt tijdens de Joost Zwagerman Lezing bekendgemaakt op maandagavond 18 november, de geboortedag van schrijver Joost Zwagerman (1963–2015). Cathelijne Blok, kunsthistoricus, schrijver en oprichter van kunstplatform The TittyMag, zal de lezing houden.
De toekenning van de Nobelprijs voor de Literatuur betekent nog al eens een kennismaking met een vrij onbekende auteur, en voor de auteur betekent het meer naamsbekendheid. Dat gebeurde onder meer met de Franse schrijver J.M.G. Le Clézio (2008), de Chinese Mo Yan (2012), en de Tanzaniaanse schrijver Abdulrazak Gurnah (2021). Onbekend en gelauwerd maakt in ieder geval begerig.
Dit jaar was de Nobelprijs voor de Literatuur voor de Zuid-Koreaanse schrijfster Han Kang (Gwangju, 1970). Een schrijfster waarover ik hoorde, recensies las, maar nog geen boek van gelezen had. Ik zag De vegetariër voorbij komen, Mensenwerk en het kleine boek Wit (alle drie vertaald vanuit het Engels door Monique Eggermont en Marijke Versluys). Ik zeg geen vaarwel (vertaald vanuit het Koreaans door Mattho Mandersloot) verscheen vorig jaar net als de andere drie vertalingen bij uitgeverij Nijgh & Van Ditmar. Ook die las ik niet. Betreurenswaardig is het dat als een schrijfster de Nobelprijs krijgt, je haar werk niet kent. Het gevoel dat je altijd achterblijft op wat er aan belangrijks verschenen is.
Om mens te zijn
Ik ging het internet op. Het eerste wat ik over Kang tegenkom is een bericht van Korea-expert Casper van der Veen. Op Linkedin plaatste hij een link naar een interview in het NRC met de Zuid-Koreaanse schrijfster uit 2017 over de roman De vegetariër. Het moet een bijzonder gevoel zijn een auteur te hebben geïnterviewd die later onder de categorie Nobelprijswinnaars valt. De vegetariër werd in dertig landen vertaald en won in 2016 de Man Booker International Prize-literatuurprijs. De roman speelt zich af in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoul en gaat over een vrouw die besluit te stoppen met het eten van vlees nadat ze een nachtmerrie had over de bruutheid van mensen. Een besluit dat onverwachte gevolgen heeft voor haar persoonlijke leven als mens. In het interview zegt ze, ‘Ik ben nog steeds bezig met de vraag wat het betekent om mens te zijn’.
In datzelfde interview, ‘Als ik schrijf denk ik nooit aan lezers of een specifiek publiek. Dat komt pas als het boek af is. De vegetariër wordt in verschillende landen anders begrepen. Nederlandse lezers lachten om de eerste zin [“Voordat mijn vrouw vegetariër werd, had ik haar in alle opzichten altijd volstrekt oninteressant gevonden” red.], Turkse lezers bijvoorbeeld niet. Maar de ironie van het boek werd overal opgepikt.’
Kang komt uit een schrijversfamilie. Haar vader is de romanschrijver Han Seung-won en ook haar broers schrijven. Ze studeerde Koreaanse literatuur aan de Yonsei University in Seoul. In eigen land won ze de Yi Sang Literary Prize, de Today’s Young Artist Award en de Korean Literature Novel Award.
Ik ging online op zoek naar haar boeken en vond enkel een exemplaar van Wit. Overige titels waren uitverkocht. Het boek Wit schreef Kang toen ze een aantal maanden met een schrijversbeurs in Warschau verbleef. Het is een poëtische vertelling in korte teksten met veel wit op de pagina’s. Het gaat over een gestorven zusje voor zijzelf geboren werd. Het begint met een lijstje van allerlei witte onderwerpen. ‘Bakerwindsels, Babyhemdje, Zout, Sneeuw, Rijst (…)’.
Het pijnlijke van wat gebeurd is
Over babyhemdj schrijft Kang, ‘Er is me verteld dat het eerste kind van mijn moeder nog geen twee uur na de geboorte gestorven is. (…)’ Een paar bladzijden later, na andere onderwerpen beschreven te hebben, vertelt ze vanuit een andere perspectief over het kindje en de moeder.
‘De tweeëntwintigjarig vrouw is alleen thuis. Op een zaterdagochtend dat de eerste rijp nog op het gras ligt, gaat haar vijfentwintig jaar oude echtgenoot met een spade de berg op om de baby die de dag ervoor georen is te begraven. De ogen van de vrouw zijn dik en willen niet goed open. Overal in haar lichaam doen de gewrichten en de gezwollen knokkels pijn. En dan voelt ze voor het eerst warmte in haar boezem toeschieten. Ze komt overeind en knijpt onhandig in haar borsten. Eerst een waterig gelig straaltje, daarna gladde witte melk.’ Wit, alles is wit als sneeuw, als moedermelk of als ‘koude handen gebald tot witte vuisten’. Een wonderlijk mooi, pijnlijk boek.
De jury schreef dat Kang de prijs verdient voor haar ‘intense poëtische proza, dat historische trauma’s confronteert en de kwetsbaarheid van het menselijk leven blootlegt’. Ze is de eerste Zuid-Koreaanse auteur die de Nobelprijs voor de Literatuur wint. Voor zover bekend heeft Kang nog niet gereageerd op de toekenning van de prijs. De secretaris van het Zweedse Nobelcomité, Mats Malm, belde haar net na het avondeten. ‘Ze was hier niet echt op voorbereid’, zei hij over het telefoongesprek.
Nijgh & Van Ditmar liet weten dat Han Kang een auteur is van een stille grote kracht die de uitgeverij al een kleine tien jaar koestert. En, ‘We zijn ontzettend blij dat ze een nog groter publiek gaat bereiken.’ En liet desgevraagd weten te werken aan de herdrukken van haar boeken.
De Nobelprijs wordt op 10 december uitgereikt in Stockholm.
Na twee weken dagelijke literaire festiviteiten in Utrecht sloot ILFU op 5 oktober traditiegetrouw af met de Nacht van de Poëzie.
Onder het motto van M. Vasalis, ‘Er is geen nacht oneindig en geen stilte stil’, traden tijdens de 41ste Nacht van de Poëzie twintig Nederlandse en Vlaamse dichters op in Tivoli Vredenburg in Utrecht. Voordat de de Nacht begon dwaalden bezoekers vol verwachting door de immer onoverzichtelijke rondgangen. Eenmaal in de zaal aanbeland trekken grote schermen de aandacht, waarop geprojecteerde foto’s van dichters die tijdens eerdere Nachten hebben opgetreden. Het vervult de bezoeker met een zekere nostalgie en droefenis. Want oh, oh, oh, wat zijn er al veel van die gasten niet meer onder ons! Gerrit Komrij, Leo Vroman, F. Harmsen van Beek, Menno Wigman en ga zo maar door: allemaal dood.
Het woord oorlog
De brute actualiteit van de boze buitenwereld gaat aan de grote rode zaal vol poëzie in Utrecht niet voorbij. Zelden viel op een avond als deze zo vaak het woord ‘oorlog’. Terloops misschien – maar toch. Mahat Arab, Spoken Word Artist, geboren in Ethiopië en opgegroeid in Arnhem die vorig jaar de Nacht afsloot en traditiegetrouw de Nacht mag openen, brengt zijn taal en professie meteen in stelling met de zinsnede: ‘ik dacht dat poëzie verzet was’. Anna Enquist, grand old lady van de Nederlandse poëzie, wil volgens de aankondiging iets belangrijks zeggen met ‘gevonden voorwerpen’. De zaal luistert ademloos, applaudisseert enthousiast, en ook bij Enquist valt het woord: ‘Vrijheid heeft steeds nieuwe oorlog nodig’. Peter Verhelst (’een prijsbeest’) leest eveneens een oorlogsgedicht voor. Met Daan Doesborgh staat er een dichter op het podium die net zo goed performer is. Ook hij refereert aan oorlog (met water als inzet) en raakt het publiek met een ontroerend gedicht over een jong gestorven vriend:
‘Spijt dat je niet het onmogelijke hebt gedaan Bestaan in het volle licht van het bestaan’
Bibi Dumon Tak was vereerd dat ze voor deelname aan de Nacht werd gevraagd. Ze had echter naar eigen zeggen zo weinig poëzie geschreven dat ze vreesde de toegemeten zeven minuten niet vol te krijgen – maar dat lukte prima. Haar voordracht liep over van aandacht en liefde voor dieren. Tamelijk onpoëtisch en zeer indringend nam de dichteres de zaal mee op sleeptouw in het kielzog van een transport per vrachtwagen van pasgeboren kalfjes. Honderden kilometers lang, kriskras door Europa. En een non-fictie prozafragment over evenhoevigen (wel de koe, niet de tapir) liet zich perfect poëtisch vertolken.
De lach, die toch kwam
Ted van Lieshout spreekt het publiek direct aan als hij de denkbeeldige vraag verwoordt: ‘Ga je ons laten lachen? Nee.’ Waarna een aangrijpend gedicht volgt over zijn overleden jongere broer. De toehoorders krijgen geen tijd om het effect op zich te laten inwerken, want hoe pregnant Van Lieshout het publiek met dit gedicht ook benadert, hij doorbreekt de opgeroepen stemming door de voordracht direct te vervolgen met de verzuchting, ‘Erg hè?’. Waarna er alsnog genoeg is om hard om te lachen.
Als immer tijdens de Nacht worden voordrachten van dichters afgewisseld met entr’acts. Deze zijn doorgaans van zeer hoog niveau. Zo kreeg theatermaker Steef de Jong het publiek op de banken met zijn hartveroverende presentaties: vernuftige kartonnen constructies, De Jongs performance en de verbeelding van de toeschouwers leidden tot een uitzinnig geheel. Hilarische slapstick, origineel en onweerstaanbaar: van een negentiende-eeuws operettefragment van Jacques Offenbach tot een optreden van Queen en een uitstapje naar de Oostenrijkse Alpen, waar Maria von Trapp de vreugde van muziek bezingt. Schijnbaar moeiteloos en opgewekt brengt Steef de Jong het in een dik kwartier allemaal voor het voetlicht.
Heel anders van aard was de muziek van het Cello Octet Amsterdam. Deels ritmisch ‘monotoon’ en modernistisch, deels toegankelijk met een schitterende uitvoering van ‘Within you without you’ van The Beatles. Waarbij ‘When I’m 64’ de zaal zachtjes meezong.
Geëngageerde poëzie
Ramsey Nasr dichtte en acteerde geëngageerd over Wilders en Rutte. En hoe een gedicht uit 2010 tegen de achtergrond van de actualiteit aan schrilheid heeft gewonnen. Met zijn opzwepende voordracht oogste Nasr een enorm applaus. En wat je voelde aankomen gebeurde inderdaad: Nasr citeerde de regels van Vasalis die het motto zijn van deze Nacht en vervolgde geëmotioneerd: ‘Lang leve Palestina’. Maarten Inghels probeert naar eigen zeggen al twintig jaar te stoppen met schrijven. Gelukkig slaagde hij daar niet in – en blijkens zijn website doet hij bovendien nog veel meer. Zijn voorstel voor een voetbalwedstijd tussen tweemaal elf bomen (een team inheemse, een team uitheemse bomen), die in de loop van honderd jaar ‘naar elkaar toe groeien’ was een verbluffend staaltje van de grenzeloos rekbare mogelijkheden van de poëzie. Roan Kasanmonadi – schrijver, danser, psychiater in opleiding – demonstreerde aanstekelijk en overtuigend dat de wijze waarop games zijn gestructureerd, ook een prima kapstok kunnen zijn voor gedichten.
Soms ongemakkelijk, immer poëtisch
De entr’acte van Brilhang, rapper uit Knokke-Heist, paste met zijn prachtige teksten, uitgevoerd in het West-Vlaams en indringend begeleid op een synthesizer naadloos tussen de andere poëtische voordrachten. Veel dichters vertolkten gedragen lange teksten, bezwerend, verhalend, soms sprookjesachtig, soms ongemakkelijk, immer poëtisch. De finale entr’acte van de Nacht behelsde een muzikaal spektakel opgevoerd door een ensemble bestaande uit negen vrouwen dan wel non binaire bandleden. Veel bezoekers waren al vertrokken maar de blijvers hadden gelijk en dansten de vermoeidheid uit hun ledematen. En konden zo om kwart voor drie nog aandachtig luisteren naar de laatste dichter, Yentl van Stokkum, die traditiegetrouw volgend jaar de 42e Nacht mag openen.
Buiten de zaal was er gedurende de hele Nacht de roezige dynamiek van boekverkoop, stands van poëzie-uitgevers, tijdschriften als Vooys en Awater, signeersessies. Wie wilde kon terecht in een literaire tattooshop of naar een poëzie apotheek.
‘Wat goed dat dit bestaat!’, begon dichter Bernard Wesseling zijn voordracht. Daaraan hoeft niets meer te worden toegevoegd.
Wie kent niet het ‘Ikje’ op de Achterpagina van het NRC. In twintig jaar tijd verschenen daar duizenden hilarische, tragische en herkenbare voorvallen, gevat in een Ikje van niet meer dan 120 woorden. Welnu, het ILFU (International Literature Festival Utrecht) organiseert in 2024 de grote ‘Ikjes-marathon. Wij zijn vele ikjes!’ Een Ikje is een persoonlijke ervaring of anekdote in maximaal 120 woorden. Een ultrakort verhaal, een grappige, ontroerende of bijzondere ervaring of observatie, meestal met een pointe of twist.
Het ILFU organiseert ieder jaar een publieksmanifestatie waar iedereen aan mee kan doen, van liefhebber tot geoefend schrijver en roept dan ook iedereen op om een Ikje in te sturen in de taal die jou het beste ligt.
Tijdens het openingsweekend van ILFU vind op zondag 22 september op de Utrechtse Boekenmarkt een speciaal Ikjes-marathonprogramma plaats. De hele dag door kan er op het Vredenburgplein geluisterd worden naar voordrachten van Ikjes door Ikjes-inzenders en Ikjes van festival-auteurs.
Van 1 augustus tot en met 5 oktober zijn alle Ikjes zichtbaar op ilfu.com. In oktober zijn een week lang de Ikjes te lezen in de hal van Station Utrecht Centraal. Een speciale ILFU-Ikjes-redactie selecteert de Ikjes die gedurende het festival gepubliceerd worden op de Achterpagina van NRC. Ook wordt er eind 2024 een unieke scheurkalender uitgegeven. Voor de tien origineelste Ikjes is er een prijs van 500 euro.
Tot 5 oktober kan iedereen één tot maximaal drie Ikjes inzenden via ilfu.com.
Woensdagavond werd in het radioprogramma Kunststof bekendgemaakt dat Tomas Lieske, (pseudoniem van Ton van Drunen, 1943) de Constantijn Huygensprijs 2024 krijgt. Het is een prijs voor zijn gehele oeuvre, dat bestaat uit romans, verhalen, gedichten en essays. De jury spreekt van taal die fonkelt, de nieuwsgierigheid wekt en de verbeelding viert. In een reactie op deze bekendmaking, zei Lieske, ‘Ik was verbaasd toen ik werd gebeld, want vorig jaar kreeg ik ook al een telefoontje van juryvoorzitter Aad Meinderts. Destijds omdat mijn meest recente roman werd bekroond met een andere Haagse Literatuurprijs, en nu ontvang ik dus deze mooie prijs voor mijn hele oeuvre. Dat is natuurlijk geweldig’.
Lieske debuteerde in 1987 met de dichtbundel De ijsgeneraals en brak in 2000 door naar een groter publiek met zijn roman Franklin. Zijn meest recente roman, Niets dat hier hemelt, is in 2023 bekroond met de F. Bordewijk-prijs voor verhalend proza. Uit zijn werk spreekt een aanhoudende fascinatie voor grenzen en overgangsgebieden. Tussen verleden en heden, kennis en verbeelding, goed en kwaad bevindt zich een dun vlies. Veel van zijn personages – vaak verloren, verweesde en beschadigde kinderen – gebruiken hun levendige verbeelding om een tekort te compenseren. De romans en gedichten van Lieske roepen werelden op waarin wat bestaat niet belangrijker is dan wat niet bestaat.
Over zijn werk zegt Lieske, ‘Ik geef via een omweg commentaar op de wereld om mij heen. Neem bijvoorbeeld Niets dat hier hemelt. Deze roman speelt zich af in de jaren ’20 en ’30 van de vorige eeuw, in een dorp dat in die vorm eigenlijk niet meer bestaat. Je gaat als lezer terug in de tijd, naar een periode die voorafgaat aan de Nazitijd. Dat komt in het boek voor, maar tegelijkertijd gaat het veel meer over de wereld van nu, maar dan in een iets andere verpakking.’
‘Met zijn romans, verhalen, gedichten en met zijn vroegere poëziekronieken voor het literaire tijdschrift Tirade, in 1989 gebundeld onder de titel Een hoofd in de toendra, werkt Lieske aan een oeuvre dat zich zo niet in omvang, dan wel in reikwijdte, vormbeheersing en soortelijk gewicht kan meten met dat van de schrijver over wie hij lang geleden zijn doctoraalscriptie Nederlands schreef: Simons Vestdijk.’ , aldus de jury, die bestond uit: Jeroen Dera, Layla El-Dekmak, Laurens Ham, Rashif El Kaoui, Helma van Lierop, Aad Meinderts (voorzitter), Mathijs Sanders, Jeannette Smit en Sarah Vankersschaever
De Constantijn Huygensprijs is een van de vijf Haagse Literatuurprijzen en bedraagt € 12.000.
De prijs zal tijdens het Writers Unlimited Festival op zaterdag 25 januari 2025 uitgereikt worden.
Journalist Jeroen van Bergeijk heeft de 17de editie van de Brusseprijs gewonnen voor zijn boek Undercover aan het werk (Ambo|Anthos). Dit werd dinsdagavond bekend gemaakt in een live uitzending van het Radio 1 programma Met het Oog op Morgen, tijdens de Nacht van het journalistieke boek in de Rode Hoed in Amsterdam.Van Bergeijk beschrijft in zijn boek hoe het is aan de onderkant van de huidige arbeidsmarkt.
De jury was onder de indruk van wat Van Bergeijk de afgelopen jaren heeft ondernomen om dit boek te kunnen maken. ‘Zijn werk raakt ons. Undercover gaan is een van de zwaarste wapens die een journalist in kan zetten. Van Bergeijk worstelt met de vraag of het voor zijn verhalen legitiem is. Wij vinden dat hij overtuigend heeft laten zien dat het moest’, aldus de jury.
De prijs voor het beste Nederlandstalige journalistieke boek is een initiatief van het Fonds Bijzondere Journalistieke Projecten (Fonds BJP). Van Bergeijk won een oorkonde en een geldbedrag van €10.000.
Joëlle Terburg, directeur-bestuurder van het Fonds BJP over Van Bergeijk: ‘Het journalistieke werk dat Van Bergeijk doet, staat sterk in de traditie van de naamgever van de prijs, journalist M.J. Brusse. Lezers laten zien welke werelden er nog meer zijn, naast de hun bekende. We zijn blij dat we als Fonds en met de Brusseprijs dit belangrijke journalistieke werk kunnen stimuleren en belonen.’
Wat gebeurt er aan de onderkant van de arbeidsmarkt, dat was de vraag Jeroen van Bergeijk de afgelopen zes jaar bezig hield. Wie zorgt ervoor dat jouw bol.com-pakketje de volgende dag al wordt bezorgd? Wie neemt de telefoon op als je een klantenservice belt? En wie brengt jouw koffer op de plaats van bestemming? Zaken waarmee vrijwel elke Nederlander te maken heeft, maar weinigen weten hoe het er precies aan toegaat.
Uitgeverij Noordhoff heeft voor het volgende schooljaar vier nieuwe Lijsterpakketten uitgebracht voor leerlingen uit het basisonderwijs en met name het voortgezet onderwijs. De jeugd leest de laatste jaren het liefst door leeftijdgenoten via de socials aanbevolen boeken. Leerkrachten die hun pupillen bij de leeskeuze enigszins willen sturen en begeleiden kunnen gebruik maken van deze stuk voor stuk met zorg samengestelde Lijsterpakketten, die een bijdrage leveren aan een gevarieerde en rijke nieuwe leesoogst.
Hieronder alleen de titels van de verschillende pakketten. Op Jong Literair Nederland zijn deze titels van commentaar voorzien door Joke Aartsen.
Basisschool en onderbouw voortgezet onderwijs – Vroege Lijsters Suikerspin van Derk Visser Blauwe dagen van Caja Cazemier Naar de rand van de wereld door Dirk Weber Vissen smelten niet van Jef Aerts Lepelsnijder van Marjolein Hof
Onderbouw voortgezet onderwijs – Jonge Lijsters Jij begint van Kees Spiering De executie van Daniëlle Bakhuis Otis van Martijn Niemeijer Noem geen namen van Astrid Sy
Bovenbouw voortgezet onderwijs – Grote Lijsters Stenen eten van Koen Caris De hemel van Heivisj van Benny Lindelauf Het gym van Karin Amatmoekrim Concept M. van Aafke Romeijn De consequenties van Niña Weijers
Moderne klassiekers Blokken, knorrende beesten van Ferdinand Bordewijk Het jongensuur van Andreas Burnier Boven is het stil van Gerbrand Bakker
Lees het hele bericht van Joke Aartsen over de nieuwe Lijsterpakketten op Jong Literair Nederland.
Voor de vierntwintigste editie van Anton Wachterprijs, vernoemd naar de hoofdpersoon van de bekende romancyclus van Simon Vestdijk – prijs voor het beste Nederlandstalige literaire prozadebuut van de afgelopen twee jaar – ontving de jury negenennegentig inzendingen. De juryleden Gerbrand Bakker, Kees ’t Hart, Joke Linders, Marja Pruis en Geart de Vries (voorzitter) lazen en beoordeelden de boeken en kwamen tot de volgende shortlist.
Martien van Agtmaal –Het Objectief – Van Oorschot
Rinske Bouwman – Een soort eelt – Orlando
Tiemen Hiemstra – W – Das Mag Dieuwertje Mertens – Moeders. Heiligen – Querido Fien Veldman – Xerox – Atlas Contact
Gijs Wilbrink – De Beesten – Thomas Rap
De winnaar van de tweejaarlijkse debutantenprijs wordt dit jaar bekend gemaakt op zaterdag 22 juni tijdens het Literair FestivalHarlingen
De prijs bestaat uit een bedrag van 2.000 euro en een beeldje van Anton Wachter.
De redactie van Literair Nederland onderschrijft de petitie die de Stichting CPNB is gestart tegen het voornemen om de btw op boeken te verhogen met 12%. De petitie van de CPNB luidt als volgt:
Wij De Stichting CPNB namens het boekenvak, schrijvers, vertalers en vooral iedereen die van lezen houdt, constateren dat de voorgenomen hogere btw op (kinder)boeken zal leiden tot een forse prijsverhoging. Dat maakt boeken minder toegankelijk. Een slechte zaak, want het Nederlandse boek is dé basis van lees- en taalvaardigheid. Juist daarom moet boeken lezen zo laagdrempelig mogelijk zijn en daarbij hoort een laag btw-tarief. Nederland is er in 2024 nóg meer bij gebaat dat het boek bereikbaar blijft voor jong en oud, ook voor mensen met een kleinere beurs!
Verzoeken het nog te vormen kabinet het verhogen van de btw op boeken van 9% naar 21% niet door te voeren en zich hard te blijven maken voor een leesvaardig Nederland.
