Literair Nederland

  • Alfred Birney wint Libris Literatuurprijs en springt gat in de lucht

    Arjan Peters voorspelde afgelopen zaterdag in Sir Edmund wie de Libris Literatuurprijs zou winnen; Alfred Birney met De tolk van Java. En zijn voorspelling kwam uit. Was dit te verwachten? Ja, het kon niet anders dan dat deze toch wel onopvallende schrijver, die eerder dertien boeken publiceerde voor hij eindelijk zijn boek der boeken schreef, eens opgemerkt zou worden. Nadat Adriaan van Dis het boek had gelezen, prees hij het als een meesterwerk: ‘Léés dat bloody book.’

    Birney behoort tot de ‘Tweede Generatie’ Indische schrijvers met onder meer Adriaan van Dis en Marion Bloem. In De tolk van Java beschrijft hij de bloedige strijd in Nederlands-Indië tussen 1945 en 1949 vanuit het perspectief van zijn vader; een wrede en psychisch gestoorde man waar hij als kind doodsbang voor was. Volgens de jury doet hij dat in een ‘meeslepende documentaire stijl’. En juryvoorzitter Janine van den Ende zei over het winnende boek: “Een boek waarin je je als lezer door de sublieme stijl bijna medeplichtig voelt aan de beschreven wreedheden en tegelijk ook de kracht ervaart om te willen overleven”.

    Birney dankte het Letterenfonds ‘dat me in staat stelde om deze nogal zware klus te klaren.’ Waarna hij zich tot de aanwezigen richtte: “U kunt er zeker van zijn dat ik morgen naar het strand zal gaan en daar, in de vloedlijn, een gat in de lucht zal springen.”

    In zijn schrijven heeft Birney altijd gepleit voor een multiculturele samenleving. Over die multiculturele samenleving schreef hij jarenlang columns in de Haagsche Courant. In 1998 veroorzaakte hij enige ophef met de bloemlezing Oost-Indische inkt. 400 jaar Indië in de Nederlandse letteren.

    Overige genomineerden waren Arnon Grunberg (Moedervlekken), Walter van den Berg (Schuld), Marja Pruis (Zachte riten) en de Vlamingen Jeroen Olyslaegers (Wil) en Lize Spit (Het smelt). Olyslaegers en Spit maken dit weekend overigens nog kans op de Fintro Literatuurprijs waarvoor ze beiden genomineerd zijn.

    Samen met de AKO Literatuurprijs en de Fintro Literatuurprijs behoort de Libris Literatuur Prijs tot de belangrijkste literaire onderscheidingen in het Nederlandse taalgebied. Aan de onderscheiding is 65.000 euro verbonden. De zes auteurs op de shortlist krijgen ieder 2.500 euro. De winnaar krijgt daarbij nog eens 50.000 euro.

    Lees hier de recensie van De tolk van Java die Literair Nederland plaatste.

    Foto ANP

    Ingrid Van der Graaf

  • Schrijftalenten opgelet: Write Now!

    De belangrijkste schrijfwedstrijd voor Nederlandse en Vlaamse jongeren is gaande. Tot 1 april kun je nog meedoen. Dus, schrijf nu dat verhaal, die column, een gedicht, scenario, een songtekst of een essay. Alles kan bij Write Now!; schrijf het gewoon.

    Iedereen vanaf 15 tot 24 jaar kan mee doen.

    Tijdens de regionale prijsuitreikingen maakt de juryvoorzitter bekend wie de eerste prijs in de wacht sleept en doorgaat naar de finale in Rotterdam, en wie als tweede en derde prijswinnaars naar huis gaan met een schat aan boekenbonnen. De hoofdprijs van de finale van Write Now! 2017 bestaat uit een MacBook, een schrijfopleiding bij Creatief Schrijven of de Schrijversacademie, een columnreeks voor Trouw en een optredens bij Geen Daden Maar Woorden Festival en Tilt.

    Winnaars van Write Now! worden vaak opgemerkt door uitgeverijen. Bekende auteurs die hun carrière begonnen via Write Now! zijn onder meer Lize Spit, Niña Weijers, Maartje Wortel en Jaap Robben. Treed jij in hun voetsporen?

    Stuur jouw inzending vóór 1 april in via www.writenow.nu.

     

    Ingrid Van der Graaf

  • J.M.A. Biesheuvelprijs voor Maarten ‘t Hart

    C5GS66RW8AELn97Zondag 19 februari werd voor de derde maal de J.M.A. Biesheuvelprijs uitgereikt – de enige literaire prijs voor de beste Nederlandstalige korteverhalen van het voorgaande jaar. Uniek aan deze prijs is dat het geldbedrag geheel en al door middel van donaties bijeen wordt gebracht.

    Uit vijf genomineerden won Maarten ‘t Hart (1944) met zijn vorig jaar uitgekomen verhalenbundel De moeder van Ikabod (Arbeiderspers). Het gedoneerde bedrag voor de prijs van dit jaar was € 5105,70, dat in zijn geheel naar de winnaar gaat.

    Volgens de jury getuigt de verhalenbundel van ‘t Hart van een ‘grote kennis’, een ‘aanstekelijk schrijfplezier’ verenigd met  een ‘ongeëvenaarde stijl’; ‘een boek dat de lezer voortdurend aanspoort om dóór te lezen’.  ‘
    ‘Om de kleurrijke personages, de subtiele excentriciteit en de onmiskenbare kwaliteit kennen wij de J.M.A. Biesheuvelprijs 2017 met groot plezier toe aan De moeder van Ikabod van Maarten ’t Hart,’ aldus sprak de jury.

    De jury van de J.M.A. Biesheuvelprijs bestond dit jaar uit: Irwan Droog (redacteur), Babs Gons (schrijver, performer), Marieke de Groot (boekverkoper), Theo Hakkert (journalist, recensent) en Sanneke van Hassel (korteverhalen schrijver).

    Het was dit jaar voor het eerst dat de Biesheuvelprijs een shortlist hanteerde. Voorgaande jaren was er enkel sprake van een winnaar. Dit jaar werden naast De moeder van Ikabod Maarten ‘t Hart de volgende bundels genomineerd:

    A.H.J. Dautzenberg – De dag dat de gieren buigen (Atlas-Contact)
    Bertram Koeleman – Engels voor leugens (Atlas-Contact)
    A.N. Ryst – De blauwe maanvis  (Querido)
    Kira Wuck – Noodlanding (Podium)

    Alle genomineerden krijgen een schrijfweekend aangeboden op de Buitenwerkplaats. Waarbij je je natuurlijk afvraagt of Maarten ‘t Hart hiervan gebruik zal maken.

    www.jmabiesheuvelprijs.nl
    (    www.buitenwerkplaats.nl).

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    ,

  • Record aantal dichtbundels verkocht tijdens 5e Poëzieweek

    Kijk, dat is mooi nieuws. De Poëzieweek vierde dit jaar haar eerste lustrum en tijdens deze week werden er meer dichtbundels (11 %) verkocht dan tijdens een gewone week.  Stapjes in de goede richting, waarmee gezegd wil zijn dat het doel van De Poëzieweek: ‘poëzie bekender maken bij een breder publiek’ in vijf jaar tijd zijn werk begint te doen. Poëzie zal het land stukje bij beetje veroveren en zoals Dichteres des Vaderlands Ester Naomi Perquin de optimistische woorden uitsprak bij de aanvaarding van haar functie: ‘Deze dag zal de geschiedenis in gaan als de dag waarop het volk weer de lezer van poëzie werd,’ Hoop doet leven en poëzie hoopt op nog meer lezers van poëzie.

    Best verkochte bundels
    Op de lijst van best verkochte dichtbundels in die week staat Peter Verhelst met Koor (Bezige Bij) in Vlaanderen op de eerste plaats. Tim Hofman met de Gedichten van de broer van Roos (Meulenhoff) is de best verkochte poëziebundels in Nederland. Het Poëziegeschenk door Jules Deelder, Rotterdamse kost verscheen in de grootste oplage ooit, 17.000 exemplaren.

    Op de tweede plaats van best verkochte bundels staat de nieuwe ‘dikke Komrij’ van Ilja Leonard Pfeijffer, De Nederlandse poëzie van de twintigste en de eenentwintigste eeuw in 1000 en enige gedichten (Prometheus), gevolgd door Nachtroer (De Arbeiderspers), van Charlotte Van den Broeckde. Op de vierde plaats (waarmee Verhelst twee plaatsen inneemt op dit lijstje) staat Zing zing (Prometheus) van Peter Verhelst, de bundel waarmee hij de Herman de Coninckprijs 2017 in de wacht sleepte.

    Zie hier een overzicht van de activiteiten die tijdens de Poëzieweek plaatsvonden.

    Volgend jaar wordt de Poëzieweek gehouden van 24 januari t/m 31 januari 2018.

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    ,
    , , ,

  • In memoriam Robert Anker 1946-2017

    Op vrijdag 20 januari, de dag dat zijn nieuwste boek In de wereld uitkwam, overleed Robert Anker na een kort ziekbed in zijn woonplaats Amsterdam. Anker publiceerde met grote regelmaat en werd geroemd om zijn schrijfkunst en zijn lust tot schrijven die – volgens een recensent in Trouw – van de bladzijden afspat. Hij hield ervan zichzelf steeds opnieuw uit te vinden, zijn hele oeuvre kent dan ook een grote verscheidenheid in taal en thematiek. Toch was er een ding dat zijn werk kenmerkte en dat was zijn fascinatie voor de ontreddering van de mens. Hij voelde zich aangetrokken tot de verloedering van de mens, in al zijn vormen. Ook zijn nieuwe (historische) roman gaat over een gegoede burger die uit de samenleving wordt gestoten omdat hij aan lepra lijdt.

    Nadat er enkele gedichten van hem in De Revisor en Tirade verschenen waren, debuteerde hij in 1979 met de bundel Waar ik nog ben, gebaseerd op zijn jeugd in het West-Friese Oostwoud waar hij geboren was.
    Voor zijn tweede bundel Van het balkon (1983) ontving hij de Jan Campertprijs en voor Nieuwe veters (1987) de Herman Gorterprijs. In 1993 kreeg hij de F. Bordewijkprijs voor De thuiskomst van kapitein Rob, (Twee novellen en een brief). Met zijn roman Een soort Engeland (2001) won hij de Libris Literatuur Prijs. Ook werd hij twee keer genomineerd voor de VSB Poëzieprijs en stond hij met De vergever op de longlist van de ECI Literatuurprijs 2016.

    Anker was eind jaren tachtig, begin jaren negentig redacteur van Tirade en tot zijn zestigste combineerde hij zijn schrijverschap met zijn leraarschap Nederlands op een middelbare school. Ook was hij jarenlang poëzierecensent bij Het Parool.

    Anker schreef veelal registrerend waarmee hij diverse werelden kon oproepen en door zijn zelfspot (vooral in zijn poëzie) ontstaat er vaak een stil soort humor die je doet glimlachen.

    Plotseling begon iemand van ons onbedaarlijk
    te vloeken is het godverdomme
    alweer vier jaar geleden
    dat Bert stierf en wanneer Hans
    wanneer is Hans verdomme en Dian?
    We konden hem niet kalmeren
    daarvoor was zijn woede te groot
    terwijl het toch zo eenvoudig is.

    Uit: Nieuwe veters. Verzamelde gedichten 1979-2006

     

    Bibliografie:

    Poëzie
    Waar ik nog ben 1979)
    Van het balkon (1983)
    Nieuwe veters (1987)
    Goede manieren. Een episodisch gedicht (1989)
    In het vertrek (1996)
    De broekbewapperde mens (2002)
    Heimwee naar (2007)
    Nieuwe veters. Verzamelde gedichten 1979-2006 (2008)
    De dichter en de stad (2009)
    gemraad slasser d.d.t (2009)
    Onvergetelijke toegewijde trouweloze tijd (2015)

    Romans en verhalen:
    De thuiskomst van kapitein Rob. Twee novellen en een brief (1992)
    Volledig ontstemde piano (1994)
    Vrouwenzand (1998)
    Een soort Engeland (2001)
    Hajar en Daan (2004)
    Negen levens (2005)
    Alpenrood (2007)
    Nieuw-Lelievelt (2007)
    Fortuyn en Liefde (2009)
    Oorlogshond (2011)
    Schuim (2014)
    De vergever (2016)
    In de wereld (2017)

    Essays:
    Olifant achter blok (1988)
    Vergeten licht (1993)
    Innerlijke vaart. Zomerdagboek (autobiografie, 2005)
    Negen levens. Een dorp als zelfportret (autobiografie, 2005)

     

    Zijn laatste boek In de wereld wordt woensdag 25 januari gepresenteerd in het Cultureel Studentencentrum CREA van de Universiteit van Amsterdam.

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    ,

  • Bas Heijne wint P.C. Hooft-prijs voor beschouwend werk

    Op 13 december 2016 maakte de jury – bestaande uit Jacqueline Bel, Kees ‘t Hart, Kristien Hemmerechts, David Van Reybrouck en Dirk van Weelden – bekend dat columnist, schrijver en vertaler Bas Heijne de P.C. Hooftprijs 2017 krijgt toegekend voor zijn beschouwend oeuvre.

    Bas Heijne is onder andere columnist van NRC en schrijft over zeer uiteenlopende actuele onderwerpen als Hollywoodfilms en Couperus, over Europees referenda, over haatvloggers en de toekomst van de roman.

    Volgens de jury geeft Heijnes werk, ‘(…) een vernieuwende impuls aan wat literatuur in maatschappelijke zin betekenen kan.’ En ook, ‘Hij schrijft als een denker én denkt als een lezer.’ De P.C. Hoofdprijs werd dit jaar bestemd voor beschouwend proza en wordt uitgereikt op op donderdag 18 mei in Den Haag.

    Heijne publiceerde onder meer de romans Laatste woorden (1984) en Suez (1992). Ook gaf hij een reeks essays uit, waarvan er verschillende werden bekroond of genomineerd voor een prijs. Angst en schoonheid, zijn essay over Couperus uit 2013, werd beloond met de J. Greshoffprijs.

    De P.C. Hooft-prijs behoort tot de belangrijke literatuurprijzen in het Nederlandse taalgebied. Deze oeuvreprijs wordt jaarlijks afwisselend toegekend voor proza, essayistiek en poëzie. De P.C. Hooft-prijs is ingesteld in 1947. De prijs wordt jaarlijks rond de sterfdag (21 mei) van P.C. Hooft uitgereikt en bedraagt 60 duizend euro.

    De laatste drie winnaars waren Astrid Roemer (in 2016, voor proza), Anneke Brassinga (in 2015, voor poëzie) en Willem Jan Otten (in 2014, voor essay).

    Foto: Bart Koetsier

    Ingrid Van der Graaf

    ,

  • Lang verwachte biografie Boudewijn Büch

    Vijf jaar werkte Eva Rovers (biograaf Helene Kröller-Müller) aan de biografie van Boudewiin Büch. Boud, Het verzameld leven van Boudewijn Büch is deze maand verschenen bij uitgeverij Prometheus. Gisteren vond de presentatie plaats in Amsterdam. Reinder Storm was erbij aanwezig en nogal onder de indruk van de als geloofwaardig gepresenteerde details rond de legendarische dodo.

    Onder grote belangstelling werd afgelopen zondag in Amsterdam de langverwachte biografie gepresenteerd van Boudewijn Büch. Er kwamen veel meer belangstellenden dan aanvankelijk verwacht was waardoor het evenement verplaatst werd van Spui25 naar de Oude Lutherse Kerk. Ook de boekhandel was er goed op voorbereid. Honderd, reeds van te voren door de auteur gesigneerde biografieën, lagen klaar voor het gretige publiek.

    Na Büchs ontijdige overlijden in 2002 –  53 jaar oud – kwam hij eigenlijk alleen nog in het nieuws als fantast. Belangrijke motieven in zijn werk waren: een getroebleerde jeugd, een jong overleden zoontje, pedofiele aanleg, de gigantische erfenis van zijn vader, zijn gedegen wetenschappelijke scholing… het bleek allemaal verzonnen. De verhalen waren onwaar maar ook in het echt – tot en met zijn beste vrienden toe – had Büch iedereen voor de gek gehouden. Biografe Eva Rovers stond voor de moeilijke opgave een waarachtig boek te schrijven over een schrijver en tv-persoonlijkheid die veel van zijn geloofwaardigheid verloren had.

    Of zij daarin is geslaagd moet de lectuur van dit dikke boek uitwijzen. Bij de presentatie was er in elk geval één spreekster (Sonja Barend) die vertelde dat ze tijdens het lezen zo verbijsterd was geweest, dat ze het boek geregeld moest wegleggen om bij te komen. Wat natuurlijk de nieuwsgierigheid wel prikkelt. Andere sprekers tijdens deze feestelijke bijeenkomst belichtten tal van facetten van de inderdaad zeer veelzijdige Büch. Diederik van Vleuten dankt zijn James Cook-liefde aan Büch. Abdelkader Benali toonde zich geïnspireerd door de televisie-programma’s. Prof. dr. Lisa Kuitert plaatste de verzamelwoede gedetailleerd in wetenschappelijk perspectief. Eva Rovers zelf had duidelijk genoten van Büchs aanstekelijke enthousiasme. Wie anders immers kon mensen zo bezield vertellen over Goethe of verafgelegen volslagen onbekende eilandjes en er nog succes mee hebben ook? Zelf had Eva Rovers – als overtuigd Beatles-fan – dankzij Büch enige sympathie weten op te brengen voor enkele nummers van de Stones.

    Een aparte keus ten slotte maakte Jacques van Alphen: emeritus hoogleraar dierecologie en vanaf zijn zestiende bevriend met Büch. Hij vertelde geen anekdotes of herinneringen. Integendeel: hij nam Büch bloedserieus door mee te delen wat sinds diens overlijden door nieuw onderzoek bekend was geworden over de legendarische dodo. Dat Büch ook in dit bizarre opzicht zo serieus genomen werd was misschien het indrukwekkendste eerbetoon.

    image_1382Op YouTube is een muzikale appendix bij de biografie verschenen: Boud sound lyriekmuziek: www.youtube.com/watch.

     

     

     

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    ,

  • Veel meer dan boeken op de Buchmesse

    De tijd vliegt. Daarom proberen we er vat op te krijgen, bijvoorbeeld door het gebruik van een kalender. Op de Buchmesse is er een speciale galerij voor: een enorme gang met aan de wand honderden verschillende kalenders in alle soorten, maten en kleuren. Buchmesse betekent namelijk veel meer dan boeken. Er zijn ook speelgoedbeesten, boekensteunen, leesbrillen, notitieboekjes, kleurplaten, globes, landkaarten, spelletjes en ansichten.

    Een andere attractie zijn demonstraties. Een heuse Gutenberg bedient een replica van een 15de eeuwse drukpers. Grappig contrast is een knalpaarse 3D-geprinte miniatuurversie van het Gutenberg-standbeeld in Mainz. David Hockney himself bladert live door een nieuw, reusachtig overzichtswerk van zijn oeuvre en maakt zo het massaal toegestroomde publiek deelgenoot van zijn eigen sensatie.

    Natuurlijk worden op locatie maaltijden bereid op basis van kookboeken. En zijn er overal voortdurend openbare vraaggesprekken – niet alleen met Nederlandse schrijvers. Ik hoorde Duits, Maleisisch, Engels en Chinees. In het Nederland-Vlaanderen-gastland paviljoen kan onder begeleiding van bekende illustratoren worden getekend, waarna van het resultaat real time een publicatie wordt gemaakt. Wat van dit alles overblijft zijn vooral herinneringen aan een overrompelend en indrukwekkend evenement. Bijzonder vooral omdat een zakelijke beurs en een publieksfestijn zo vloeiend in elkaar overgaan. Die herinneringen nemen de duizenden deelnemers en bezoekers met zich mee als ze huiswaarts gaan. Waarmee het bereik van de Buchmesse nog groter wordt.

     

    image1Bij zo’n veelheid aan indrukken valt niet gauw op wat ontbreekt. Maar frappant was wel de totale stilte omtrent de winnaar van de Nobelprijs voor literatuur: Bob Dylan. Bij één Italiaanse stand was een affiche te zien dat Dylan huldigde. ‘Finalmente Dylan!’ Misschien had verbazing over toekenning van de prijs de marketeers verlamd. Misschien was de voorbereidingstijd voor de Messe gewoon te kort. Dat belooft dan wat voor 2017!

     

    Ook voor mij vliegt de tijd: ‘t is mijn laatste dag van de Buchmesse. Zal ik afsluiten met een Belgische attractie? Vlaamse friet in Frankfurt.

     

     

     

     

    Ingrid Van der Graaf

  • Frankfurter Buchmesse dag 3

    De dag waarop ‘verbinding’ zichtbaar en voelbaar werd en Nescio, door tijd en ruimte heen, van zich liet horen en Reinder Storm verrast werd door een Chinese jongedame die hem in het Engels een gedicht van Ted van Lieshout voorlas  over de Noordzee. 

    Door Reinder Storm
    “Außer dem Mann, der die Sarphatistraat für den schönsten Ort in Europa hielt, habe ich nie jemanden gekannt, der wunderlicher war als der Schnorrer.” Deze Duitse vertaling van een overbekende Nederlandse zin maakt hier op de Buchmesse in Frankfurt warme gevoelens los. Dat is wat we willen delen – liefde voor onze lievelingsliteratuur. De uitvreter is dus nu beschikbaar voor Duitse lezers. Dat schept een band, dat ‘verbindt’.
    Verbindingen aangaan, samenwerken, afspraken maken, zaken doen, praten – welke vorm het ook heeft: dit is wat er op deze uiterst levendige Buchmesse voortdurend gebeurt. Niet voor niets heet de actuele Vlaams-Nederlandse tentoonstelling over de verbinding (!) tussen sociale media en 15de eeuwse boeken Conn3ct (zie http://conn3ct.media/nl).

    Mensen staan in de rij om even in aanraking te komen met een bewonderde illustrator (en handtekeningen te scoren!). Karl May is al meer dan 100 jaar dood maar in de stand van Karl May Verlag, kan men auteurs ontmoeten. De Duitse Wild West schrijver heeft blijkbaar opvolgers gekregen. Ook Harry Mulisch ontbreekt niet: Joost de Vries ontmoet hem in de vorm van een ‘tribute’.
    Op de achtergrond klinkt een vraaggesprek tussen Marc Schaevers en Arnon Grunberg. Veel mensen zitten of staan geamuseerd en aandachtig te luisteren. In levendig contact met twee auteurs uit twee buurlanden. Dat verbindt.

    En terwijl ik dit schrijf gebeurt het volgende: Een Chinese jongedame komt naar mij toe, knielt naast de stoel waarop ik zit en biedt aan een gedicht voor te lezen. Natuurlijk zeg ik ja! Ze heet Lan Ting en leest mij in Frankfurt een gedicht voor in het Engels van Ted van Lieshout. Een gedicht over de Noordzee.

    De schrijver van ‘De uitvreter’ noemde zich Nescio: ik weet het niet. Ik weet het ook niet – maar ik voel mij zeer verbonden.

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    , ,

  • Optimisme en Mesdag 2.0 op de Buchmesse

    Eigenlijk is het simpel. Wie iets met boeken heeft en alles wat daarmee samenhangt moet naar de Buchmesse. Al is het maar een keer in je leven. Dat de Buchmesse groot is, een duizelingwekkend gevarieerd en grensoverschrijdend aanbod presenteert is een cliché. Het zou niemand af moeten schrikken, integendeel. Opvallend zijn de typische verschillen in sfeer, stijl en publiek. Bij de Antiquarian Book Fair: meer mannen met grijs haar. Bij kunstboeken: meer stijl en gedurfd design. Bij kennismaking met nieuwe VR-toepassingen: meer kekke, hippe youngsters.

    Wat zich vooral opdringt is: optimisme. Zoveel mensen spannen zich in om op even zovele verschillende manieren mooie, nieuwe, originele producten aan te bieden. Sommige namen van landen zijn synoniem voor oorlog, honger en ellende. Op de Buchmesse zijn vertegenwoordigers uit deze landen present met keurige publicaties in een smaakvolle stand.
    En natuurlijk kan op talrijke plekken kennis gemaakt worden met de gastlanden Nederland en Vlaanderen. In de drukte op het Buchmesse-complex zie je ze lopen: Arnon Grunberg, Geert Mak, Cees Nooteboom.

    Bij het gastlandpaviljoen is door middel van projectie een 360 graden illusie gecreëerd van strand, zee en lucht. Panorama Mesdag 2.0 zeg maar. In de schemerige ruimte zelf wordt genoten van literatuur op een opzienbarend meubelstuk voor 2 personen: één die voorleest en één die voorgelezen wordt. Er is een podium waar Tommy Wieringa in zijn beste Duits vragen beantwoordt. En de prozaïsche noot is ditmaal… een geur. Van frituurvet. Misschien wordt geprobeerd voor de echte Lage Landen-sfeer kroketten te bereiden. Of behoren die tot wat we níet delen?
    Hoe het antwoord op die vraag ook luidt, simpel blijft het. Wie echt iets met boeken heeft moet naar de Buchmesse. Al is het maar één keer.

     

    Ingrid Van der Graaf

    , ,

  • Een weelde aan schrijvers

    Reinder Storm is op eigen risico naar Frankfurt vertrokken om daar de Buchmesse te bezoeken. Dagelijks zal hij een blog schrijven over zijn wederwaardigheden aldaar. Vandaag is de grote reis begonnen en hij bevindt zich in goed gezelschap.

    Door Reinder Storm

    Toeval bestaat niet. Mijn reis naar Frankfurt is een Nederlands literair feest vanaf het begin. Had ik het zo willen plannen, het zou me niet zijn gelukt. Volkomen onverwacht deel ik m’n coupé met talrijke medewerkers van de CPNB alsmede een weelde aan schrijvers, van Anneke Brassinga tot Tommy Wieringa, van Adriaan van Dis tot Niña Weijers, van Ernest van der Kwast tot Ted van Lieshout, van Jessica Durlacher tot Thomas Möhlmann. Koningin van het bal is hare excellentie minister Bussemaker in hoogsteigen persoon. Cameramensen, radioreporters, voorlees- en signeersessies maken het geheel compleet. Uitgevers, redacteurs, journalisten, schrijvers, lezers en beleidsmakers – tot en met de medewerker van catering die chocolaatjes uitdeelt aan toe: iedereen is vol verwachting. De reis is een opwindend en veelbelovend voorspel.

    fullsizerender2En dan is daar ook de bitterzoete realiteit die ontnuchtert en relativeert. De conducteur namelijk worstelt zich tussen mensen door die om de voorlezende en signerende schrijvers samendrommen. Met een hoofdknik naar Connie Palmen vraagt hij vertrouwelijk: “Die ken ik … dat is toch Annie M.G. Schmidt?”

    ‘U hebt er kijk op’, zeg ik.
    ‘Ik dacht het al meneer, herneemt de conducteur. Maar ik houd ‘t dan ook goed bij in de krant!’

    Leve de Frankfurter Buchmesse. Leve Vlaanderen en Nederland. Leve de literatuur.

     

    Wordt vervolgd…

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    , ,

  • Literaire wereld verdeeld: Nobelprijs voor literatuur naar Bob Dylan

    Voor het eerst in de meer dan honderdjarige geschiedenis van de Nobelprijs voor de literatuur is deze toegekend aan een muzikant en tevens aan de eerste Amerikaan sinds Toni Morrison in 1993 de Nobelprijs won. Bob Dylan, geboren als Robert Allen Zimmerman (1941) is de wereldwijd bekende Amerikaanse singer-songwriter die in de jaren zestig en zeventig gevoelens als  ‘Rolling Stones’  omschreef, ooit ‘Rebel King of Rock’n Roll’ werd genoemd en poëtische teksten schreef als ‘How many roads must a man walk down / Before you call him a man? / How many seas must a white dove sail / Before she sleeps in the sand?’, wie het leest hoort direct de melodie. Dylan heeft hele generaties beïnvloed met zijn lyrische teksten.

    Volgens de Zweedse academie wetenschappen die de Nobelprijs toekent heeft Dylan ‘de status van een icoon’ en is zijn ‘invloed op de hedendaagse muziek diepgaand’. ‘Hij is waarschijnlijk de belangrijkste levende dichter’, aldus academielid Per Wastberg.

    Er waren 220 schrijvers genomineerd. Opmerkelijk is dat Dylan juist dit jaar ontbrak bij de favorieten, terwijl hij al jaren getipt werd voor de prijs. Wel als kanshebbers werden genoemd de Japanse auteur Haruki Murakami, de Amerikaan Philip Roth, de Syrische dichter Adonis en de Keniaan Ngugi Wa Thiong’o.

    De literaire wereld, waaronder velen liefhebber van Bob Dylan, is enigszins verbijsterd over deze opmerkelijke keuze van de Zweedse academie. Paul Abels van AFDH uitgevers liet op Facebook weten: Bob Dylan is hartstikke goed. Maar de Nobelprijs voor Literatuur had hij niet hoeven krijgen. ‘The Times They Are A Changin’, dat blijkt: literatuur moet heden ten dage in brokjes van drie minuten consumeerbaar zijn en gecombineerd worden met muziek.

    Joost Baars, essayist en dichter plaatste op zijn tijdlijn: Oké, maar dan ook een Grammy naar Les Murray wegens de uitzonderlijk muzikale kwaliteit van zijn teksten.
    Literair criticus en schrijver Joost de Vries meent: De upside is dat nu de weg vrij is, en Kanye hem over twintig jaar kan winnen.

    Dichter en columnist Daan Doesborgh, dacht als eerste toen hij het hoorde: dat vind ik nou ook weer niet nodig, maar noemt in zijn artikel op VN deze uitingen van verontwaardigd onbegrip vooral een ‘uiting van ongemak’. En: het toekennen van de Nobelprijs aan Bob Dylan dwingt ons om na te denken over de vraag waar we de grenzen van het domein literatuur moeten trekken. De toekenning maakt het antwoord op die vraag ongemakkelijk: de grens ligt niet waar jij dacht.
    Lees hier het hele artikel.

     

     

    Ingrid Van der Graaf

    , , , , ,